راهنماهای ارث اسلامی (فرائض)
اگر با فرائض تازه آشنا شدهاید، نخست بدانید چه کسانی ارث میبرند، سپس محاسبه سهمها از ترکه خالص را بیاموزید و بعد مثالهای حلشده را دنبال کنید. راهنماهای مستند، چهار مذهب اهل سنت را توضیح میدهند و به قانون برخی کشورها نیز میپردازند.
- مبتنی بر منابع کلاسیک
- چهار مذهب اهل سنت
- ماشینحساب رایگان
در فرائض تازهکارید؟ با این سه راهنما شروع کنید
این ترتیب را دنبال کنید: شناخت وارثان، یادگیری محاسبه و سپس دیدن مثالهای حلشده.
- ۱
سهم وارثان در اسلام: چه کسی چقدر میبرد؟
وارثان اصلی و اثر خویشاوند نزدیکتر را بشناسید.
- ۲
فرائض را چگونه محاسبه کنیم؟ راهنمای گامبهگام
روش تعیین ترکه خالص و محاسبه سهمها را بیاموزید.
- ۳
مثالهای محاسبه ارث در فقه اهل سنت: ۸ مسئله حلشده فرائض
محاسبه کسرها و مبلغها را در نمونههای رایج خانوادگی دنبال کنید.
راهنماهای فرائض
۱۶سهم وارثان در اسلام: چه کسی چقدر میبرد؟
سهم شوهر، همسر، دختر، پسر، مادر، پدر و خواهر و برادر در فرائض؛ حجب، موانع ارث و مثالها — بر اساس منابع کلاسیک چهار مذهب اهل سنت.
فرائض را چگونه محاسبه کنیم؟ راهنمای گامبهگام
فرائض در چهار گام: هزینه تجهیز میت، بدهیها، وصیت و سپس تقسیم سهمها. مثال حلشده، اشتباهات رایج و ماشینحساب رایگان فرائض — با منابع کلاسیک فقه اهل سنت.
مثالهای محاسبه ارث در فقه اهل سنت: ۸ مسئله حلشده فرائض
۸ مسئله حلشده فرائض: همسر و فرزندان، پدر و مادر، عمریّتان، عول، رد، حجب خواهر و برادر و مشرّکه، همراه با کسرها، مبلغها و اختلاف چهار مذهب اهل سنت.
جدول سهمالارث وارثان در فقه اهل سنت: سهمها، شرایط و حجب
جدول فرائض: سهم شوهر، همسر، مادر، پدر، جد، جده، دختر، دختر پسر و خواهر و برادر، شرط هر سهم، اینکه چه کسی چه کسی را محروم میکند و اختلاف مذاهب.
تفاوتهای فرائض در چهار مذهب اهل سنت
آیا محاسبه ارث با تغییر مذهب تغییر میکند؟ جد همراه خواهر و برادر، مسئله مشرّکه، رد و ذویالارحام در چهار مذهب اهل سنت — مقایسه مستند.
سهمالارث همسر: شوهر و زن در فرائض چه میبرند؟
شوهر ۱/۲ یا ۱/۴ و زن ۱/۴ یا ۱/۸ میبرد. چند همسر، طلاق، عده و طلاق در بیماری منجر به مرگ، همراه با مثالهای محاسبهشده و دیدگاه چهار مذهب.
سهمالارث فرزندان: دختر و پسر در فرائض چه میبرند؟
یک دختر ۱/۲ و دو دختر یا بیشتر ۲/۳ میبرند؛ همراه پسر، سهم پسر دو برابر دختر است. نوهها، خواهر و برادرها و مثالهای محاسبهشده سهم فرزندان.
مناسخه: اگر وارثی پیش از تقسیم ترکه بمیرد چه میشود؟
اگر یکی از وارثان پیش از تقسیم ترکه بمیرد چه میشود؟ تعریف مناسخه، روش جمع کردن دو فوت در یک جدول و محاسبه مثالی که ابن قدامه در المغنی آورده است.
عول و رد: وقتی سهمها از ترکه بیشتر یا کمتر است
عول: اگر سهمهای معین از ترکه بیشتر شود، همه به یک نسبت کم میشوند. رد: اگر عصبهای نباشد، باقیمانده به صاحبان سهم بازمیگردد. مثالها و اختلاف مذاهب.
حجب: محرومیت و کاهش سهم در فرائض
حجب حرمان و حجب نقصان: کدام خویشاوند وارثی را محروم میکند یا سهمش را کم میکند، با مثال حلشده و تفاوت حجب با موانع ارث.
ارث مفقود و مدتهای انتظار
ترکه و سهم کسی که سرنوشتش معلوم نیست چه میشود؟ حنفی ۹۰ سال، مالکی مدت تعمیر، شافعی حکم قاضی، حنبلی ۴ یا ۹۰ سال؛ با مثال حلشده.
ارث خنثای مشکل در چهار مذهب
وارثی که جنسیتش معلوم نیست (خنثای مشکل) چگونه ارث میبرد؟ سهم کمتر در مذهب حنفی، میانگین در مالکی، نگهداشتن باقی در شافعی و حنبلی.
سهمالارث حمل: تقسیم ترکه پیش از تولد
اگر یکی از وارثان هنوز به دنیا نیامده باشد ترکه چگونه تقسیم میشود؟ فتوای حنفی، نظر حنبلی، شافعی و مالکی، سهم نگهداشته و مثال حلشده.
ذویالارحام: عمه، خاله، دایی و فرزندان دختر کی ارث میبرند؟
خویشاوندانی که نه صاحب سهم معیناند نه عصبه (ذویالارحام): کی ارث میبرند، نظر حنفی و حنبلی در برابر مالکی و شافعی، روشها و یک مثال.
وصیت در اسلام: سقف یکسوم و وصیت واجبه
وصیت نباید از یکسوم ترکه پس از بدهیها بیشتر شود و وصیت برای وارث به رضایت دیگر وارثان نیاز دارد. وصیت واجبه در قوانین امروزی.
سهمالارث خواهر و برادر در فرائض
سهمالارث خواهر و برادر در فقه اهل سنت: خواهر و برادر ابوینی، پدری و مادری کی ارث میبرند، سهمهای ۱/۲، ۲/۳، ۱/۶ و ۱/۳، قاعده ۲ به ۱، حجب و مثالهای حلشده.
راهنماهای کشور و قانون
۳ارث اهل سنت در ایران
قانون مدنی ایران بر فقه جعفری است؛ اما به حکم اصل ۱۲ قانون اساسی و قانون ۱۳۱۲، دادگاه در ارث ایرانیان اهل سنت قواعد مذهب متوفی را رعایت میکند. تفاوتها، مثال و گامها — با مستند قانونی.
میراث در افغانستان
قانون مدنی افغانستان (۱۳۵۵) در میراث بر فقه حنفی تکیه دارد. ترتیب ادای حقوق ترکه، سهم زنان، تقسیم با رضایت وارثان (تخارج) و گامهای عملی برای خانوادههای افغان.
میراث در تاجیکستان
کدکس مدنی تاجیکستان وارثان هر نوبت را با سهم برابر فرا میخواند؛ اما توافق نوتاریال وارثان پس از فوت میتواند سهمها را تغییر دهد. وصیت، سهم اجباری، مهلتها و راه تقسیم به فرائض — با مواد قانون.
سهم وارثان خانوادهتان را حساب کنید
وارثان را وارد کنید؛ نتیجه طبق چهار مذهب، همراه با کسرها و دلایل.


















